Rozmowa z Markiem Obrębalskim

O budżecie Dolnego Śląska, wykorzystaniu środków unijnych, rewitalizacji kolejnych linii kolejowych rozmawiamy z Markiem Obrębalskim, wiceprzewodniczącym Sejmiku Województwa Dolnośląskiego z Bezpartyjnych Samorządowców

Rozpoczął się rok 2023. Jak Pan ocenia nowy budżet naszego regionu i jakie są priorytety na Dolnym Śląsku w tym roku?

Budżet województwa dolnośląskiego na 2023 rok jest z kilku co najmniej względów budżetem szczególnym. Po pierwsze, jest budżetem największym w dotychczasowej historii samorządu województwa dolnośląskiego, gdyż jego dochodowa strona to niemal 2 mld 300 mln złotych. Po drugie, jest budżetem zrównoważonym, bez deficytu. Założono bowiem w nim ponad 20,5 mln złotych nadwyżkę dochodów nad wydatkami. Po trzecie, jest budżetem wyraźnie prorozwojowym, gdyż znaczną część – bo prawie 955 mln złotych - stanowią wydatki majątkowe, głównie inwestycyjne. To 42% ogółu wydatków naszego budżetu. Strona wydatkowa budżetu jest swoistego rodzaju obrazem priorytetów rozwojowych naszego regionu. Ponad 49% ogółu wydatków budżetu dolnośląskiego samorządu przeznaczonych zostanie na przedsięwzięcia związane z transportem, a prawie 13,5% wydatków ukierunkowanych zostanie na ochronę zdrowia. Ponadto znaczne kwoty przeznaczymy na zadania w sferze kultury, edukacji i nauki, sportu i kultury fizycznej oraz rolnictwa i ochrony środowiska.

Ważną wiadomością, która pojawiła się w grudniu ub. roku jest decyzja Komisji Europejskiej, która zatwierdziła wynegocjowane przez zarząd województwa Fundusze Europejskie dla Dolnego Śląska 2021-2027. Jak subregion jeleniogórski skorzysta ze środków unijnych?

Środki unijne są ewidentnym czynnikiem rozwoju lokalnego i regionalnego. Wyraźnie widoczne jest to także w regionie jeleniogórskim. Fundusze Europejskie dla Dolnego Śląska na okres 2021-2027 to kwota niemalże 11 mld złotych ukierunkowana na dziewięć dziedzinowych priorytetów. Zainteresowane podmioty z naszego regionu mogą aplikować o wsparcie w wysokości do 70% kwalifikowalnych kosztów projektów m.in. w zakresie innowacyjnych rozwiązań, praktycznego wykorzystania nowoczesnych technologii, rozwoju e-usług, wzrostu energetycznej efektywności budynków mieszkalnych i obiektów użyteczności publicznej, energetyki odnawialnej czy też modernizacji rynku pracy, rozwoju kształcenia zawodowego. To tylko wybrane zakresy możliwych interwencji i finansowego wsparcia dla regionu jeleniogórskiego. Dodam, że w subregionie jeleniogórskim w ostatnich latach zrealizowano ponad tysiąc projektów w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego 2014-2020, które jako samorząd województwa dofinansowaliśmy kwotą prawie miliarda złotych ze środków UE.

Trwa zainicjowany przez Bezpartyjnych Samorządowców ambitny projekt przywracania linii kolejowych na całym Dolnym Śląsku. W naszym subregionie dzieje się w tym temacie bardzo wiele. Jakie inwestycje kolejowe są obecnie prowadzone?

Przejmowanie i uruchamianie kolejnych tras ma dla nas ogromne znaczenie w walce z wykluczeniem komunikacyjnym wielu miejscowości między innymi w regionie jeleniogórskim. Jako Bezpartyjni Samorządowcy podjęliśmy się realizacji największego w skali kraju projektu przejmowania od państwa nieczynnych dotychczas linii kolejowych w regionie, aby przywrócić na nich połączenia. Aktualnie trwają prace rewitalizacyjne na linii kolejowej na odcinku Jelenia Góra – Mysłakowice oraz trasy do Karpacza. Przygotowujemy rewitalizację linii do Kowar. W tym roku planujemy uruchomić linię kolejową z Gryfowa Śląskiego przez Mirsk do Świeradowa Zdroju. Natomiast w ramach projektu Kolej Plus przygotowujemy do rewitalizacji linię kolejową relacji Zgorzelec – Bogatynia.

Komunikacja kolejowa jest bardzo potrzebna, ale samorząd województwa inwestuje również w drogi …

Rozwój sieci drogowej jest równie istotny jak wspieranie połączeń kolejowych. Każdego roku realizujemy wiele przedsięwzięć inwestycyjnych i remontowych na drogach wojewódzkich (ostatnio m.in. oddana została do użytku obwodnica Piechowic), współpracujemy z lokalnymi samorządami w zakresie budowy chodników i ulicznego oświetlenia dbając o wzrost bezpieczeństwa w ruchu drogowym i standardu podróżowania. Warto także wspomnieć o Cyklostradzie Dolnośląskiej, czyli o regionalnej sieci dróg rowerowych planowanej do realizacji z udziałem unijnego dofinansowania.

W Karpaczu w tym roku, po raz kolejny, odbędzie się Forum Ekonomiczne, którego gospodarzem jest Dolny Śląsk. Jakie znaczenie dla regionu ma to międzynarodowe wydarzenie?

Forum Ekonomiczne w Karpaczu jest największą w Europie Środkowo-Wschodniej platformą spotkań, na której nie tylko dyskutuje się o perspektywach rozwoju gospodarczego, współczesnych wyzwaniach i przezwyciężaniu kryzysów, ale także przedstawia konkretne rozwiązania i innowacyjne idee. Międzynarodowy wymiar Forum Ekonomicznego ma znaczącą wartość promocyjną i gospodarczą dla Dolnego Śląska i regionu jeleniogórskiego. To swoistego rodzaju impuls rozwojowy dla regionu. Jestem przekonany, że długofalowo przełoży się to na wieloaspektowy rozwój gospodarczy i poprawę warunków życia Dolnoślązaków.

Dolnośląskie Centrum Sportu na Polanie Jakuszyckiej rozpoczęło swoje działanie. Jakie możliwości daje sportowcom i turystom ten nowoczesny obiekt?

Dolnośląskie Centrum Sportu powstało z myślą nie tylko o zawodowych sportowcach i sportowych imprezach rangi mistrzostw kraju, Europy czy świata, ale także, a może w szczególności dla wszystkich amatorów aktywnego rekreacyjnego spędzania wolnego czasu zarówno w sezonie letnim, jak i zimowym. Samorząd Województwa dostrzega możliwości organizacji wielu imprez sportowych i rekreacyjnych nie tylko narciarskich i biathlonowych, ale również rowerowych, biegowych, piłkarskich, lekkoatletycznych i innych, organizowanych także z partnerami z sąsiednich Czech.

Dolny Śląsk to region z kilkoma silnymi ośrodkami akademickimi. Jak ważna jest współpraca samorządu województwa oraz nauki?

Sfera nauki i szkolnictwa wyższego odgrywa istotną rolę w kreowaniu możliwości rozwojowych naszego regionu. To jednak nie tylko silny akademicki Wrocław z licznymi uczelniami wyższymi i placówkami badawczo-rozwojowymi, ale także Jelenia Góra, Legnica czy Wałbrzych oferujące atrakcyjne kierunki i specjalności kształcenia akademickiego. Samorząd województwa od lat wspiera przedsięwzięcia w zakresie upowszechniania i popularyzowania nauki (m.in. corocznie organizowany Dolnośląski Festiwal Nauki), udziela dotacji dla szkół wyższych w regionie, korzysta również z dorobku i doświadczeń dolnośląskiego środowiska naukowo-badawczego. Stąd współpraca samorządu województwa z instytucjami nauki i szkolnictwa wyższego jest – jak sądzę – obopólnie korzystna.

W subregionie jeleniogórskim samorząd województwa prowadzi m.in. Filharmonię Dolnośląską i Muzeum Karkonoskie. Inwestowanie w kulturę jest istotnym sposobem wzmacniania regionalnej tożsamości?

Inwestowanie w kulturę to nade wszystko inwestowanie w rozwój lokalnych i regionalnej społeczności, to kształtowanie wielokulturowego wizerunku regionu. W praktyce samorząd województwa prowadzi wiele instytucji kultury, ale równie istotne jest wspieranie przedsięwzięć służących kultywowaniu ludowych tradycji, propagowaniu regionalnej historii oraz dziedzictwa. W tym zakresie od wielu lat wspieramy prace restauratorskie i rewitalizacyjne prowadzone na obiektach i terenach zabytkowych. To wyraz naszego szacunku dla dolnośląskiego dziedzictwa kulturowego.

W tym roku odbędą się wybory parlamentarne, a za kilkanaście miesięcy wybory samorządowe. Jakiego wyniku wyborczego spodziewają się Bezpartyjni Samorządowcy?

Bezpartyjni Samorządowcy odgrywają coraz bardziej istotną rolę w politycznej scenerii nie tylko regionu dolnośląskiego. W szczególności to rezultat efektywnej pracy na rzecz regionu, a także dostrzegania i odpowiedniego reagowania na potrzeby zgłaszane przez mieszkańców, podmioty gospodarcze, instytucje społeczne itd. Sądzę zatem, że w najbliższych wyborach samorządowych na Dolnym Śląsku osiągniemy co najmniej 15% poparcie wyborców, a w wyborach parlamentarnych liczymy na wyraźne przekroczenie wyborczego progu.

Rozmowa z Markiem Obrębalskim